Gần 8 năm sau sự cố sập cầu Morandi ở Genua, cựu CEO bị kết án 12 năm tù

Bản án đầu tiên sau gần 8 năm sự cố cầu Morandi

Ngày 14/8/2018, một đoạn dài khoảng 200 mét của cầu Morandi bắc qua thung lũng Polcevera ở thành phố Genua, miền bắc Italy, đột ngột sập trong cơn mưa lớn, làm 43 người thiệt mạng và nhiều người khác bị thương. Ngoài ra, sự cố còn khiến khoảng 600 cư dân mất nhà cửa do nhiều tòa nhà bị đe dọa sập dưới chân cầu. Đoạn cầu còn lại sau đó được phá dỡ có kiểm soát để ngăn nguy cơ tai nạn mới.

Gần tám năm sau, tòa án hình sự tại Genua đã tuyên án 12 năm tù đối với ông Giovanni Castellucci, cựu Chủ tịch công ty quản lý cầu Autostrade per l'Italia (ASPI), là bị cáo chính trong vụ án. Bản án này đánh dấu kết quả đầu tiên trong phiên tòa xét xử tổng cộng 57 người liên quan.

Các cáo buộc liên quan đến việc bỏ bê bảo trì

Công tố viện cáo buộc các bị cáo, trong đó có các lãnh đạo cấp cao của ASPI và công ty mẹ Atlantia, đã phớt lờ các chỉ dẫn bảo trì cần thiết và cảnh báo về tình trạng xuống cấp của cầu. Theo kết luận từ báo cáo chuyên gia, kể từ khi cầu được xây dựng năm 1967, không hề có các biện pháp bảo trì tối thiểu nhằm gia cố hoặc sửa chữa các thanh thép trong cấu trúc bê tông cốt thép chịu lực.

Ông Castellucci bị cáo buộc biết rõ các thiếu sót này từ năm 2009 nhưng vẫn ưu tiên lợi nhuận hơn việc đảm bảo an toàn của công trình. Luật sư bào chữa của ông chỉ ra rằng nguyên nhân sập cầu là do lỗi trong thiết kế cầu và hiện tượng ăn mòn thép cốt không thể được phát hiện kịp thời.

Phản ứng của các bên liên quan và hậu quả pháp lý

Tại thời điểm xảy ra sự cố, công ty ASPI do gia đình Benetton kiểm soát, tập đoàn nổi tiếng trong lĩnh vực kinh doanh thời trang và hạ tầng. Vụ việc làm môi trường chính trị Italy thay đổi khi chính phủ của Thủ tướng Giuseppe Conte ra quyết định thu hồi quyền quản lý công ty, với số tiền 9,3 tỷ euro thanh toán cho Benetton.

ASPI hiện nay là công ty nhà nước và đã đồng ý bồi thường cho gia đình các nạn nhân số tiền 63 triệu euro cùng khoản phạt 30 triệu euro cho nhà nước, cũng như chi trả chi phí phá dỡ phần cầu bị sập và xây dựng cầu mới.

Ông Giovanni Castellucci đã bị tạm giam từ tháng 4/2025 vì một vụ tai nạn xe buýt nghiêm trọng xảy ra trên đường cao tốc do ASPI quản lý tại miền nam Italy, khiến 40 người thiệt mạng. Trong phiên tòa này, luật sư của ông lập luận rằng Castellucci đang bị biến thành cái cớ cho những sai phạm hệ thống trong ngành quản lý hạ tầng giao thông.

Ý kiến, phản hồi từ phía doanh nghiệp và người thân nạn nhân

Trước phiên xét xử, ông Arrigo Giana, Giám đốc điều hành mới của ASPI, đã gửi thư công khai xin lỗi và nhận trách nhiệm về những sự cố, đồng thời nhấn mạnh cam kết trong việc quản lý minh bạch và chuyên nghiệp của bộ máy mới.

Tuy nhiên, bà Egle Possetti, đại diện cho gia đình các nạn nhân, đã chỉ trích lời xin lỗi này là muộn màng và không phù hợp, đồng thời lên án khoản chi trả 9,3 tỷ euro dành cho Benetton trong quá trình thu hồi công ty là "nỗi ô nhục lớn nhất mà Italy từng chứng kiến". Bà là người đã mất nhiều thành viên thân thiết trong thảm họa và là đơn vị tham gia với tư cách bên bị hại trong vụ án.

Vụ án vẫn chưa có hiệu lực pháp lý cuối cùng khi các bị cáo có quyền kháng cáo lên tòa án cấp cao hơn, trong khi nhiều tội danh có thể bị coi là đã hết thời hiệu trong quá trình xét xử kéo dài.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 1/4 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 2 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.

• Tagesschau
• Die Welt
• FAZ
• FAZ Politik

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn VN247.