Gỡ điểm nghẽn mở rộng cao tốc TPHCM - Trung Lương - Mỹ Thuận

Sáng 14/6, đoàn công tác Bộ Xây dựng do Bộ trưởng Trần Hồng Minh dẫn đầu đã trực tiếp kiểm tra hiện trường dự án mở rộng cao tốc TPHCM - Trung Lương - Mỹ Thuận tại khu vực nút giao Chợ Đệm (TPHCM). Tại đây, hai "điểm nghẽn" lớn về mặt bằng và vật liệu xây dựng được chỉ ra là nguy cơ cản trở mục tiêu rút ngắn tiến độ 6 tháng của dự án.

Dự án 36.100 tỷ đồng, 100% vốn tư nhân

Dự án mở rộng cao tốc TPHCM - Trung Lương - Mỹ Thuận có chiều dài hơn 90km, tổng mức đầu tư hơn 36.100 tỷ đồng. Đây là một trong những dự án hạ tầng giao thông lớn triển khai hoàn toàn bằng vốn doanh nghiệp và vốn huy động, không sử dụng ngân sách nhà nước, theo hình thức đối tác công tư (PPP). Liên danh nhà đầu tư do Tập đoàn Đèo Cả đại diện đứng đầu.

Tính đến thời điểm kiểm tra, công trường đã huy động gần 1.100 nhân sự và khoảng 400 máy móc, thiết bị, trong đó có 28 dây chuyền khoan cọc xi măng đất (CDM), 30 dây chuyền khoan cọc nhồi cùng nhiều thiết bị công suất lớn. Các đơn vị thi công đang triển khai đồng thời 64 mũi thi công trên toàn tuyến, đạt sản lượng khoảng 1.300 tỷ đồng, tương đương hơn 6% giá trị xây lắp. Doanh nghiệp dự án đã xây dựng phương án thi công đồng bộ nhằm rút ngắn tiến độ khoảng 6 tháng so với hợp đồng.

Hai điểm nghẽn lớn: mặt bằng và vật liệu

Còn 117ha chưa được giải phóng

Dù tỷ lệ bàn giao mặt bằng đã đạt trên 90%, toàn dự án vẫn còn khoảng 117ha chưa được giải phóng. Đáng chú ý, trong số này có 20,6ha ảnh hưởng trực tiếp đến việc tổ chức thi công tuyến chính, phân bổ tại TPHCM 6,3ha, Tây Ninh 10,6ha và Đồng Tháp 3,7ha. Đây là các vị trí trọng yếu, tác động lớn đến việc mở rộng mũi thi công, bố trí thiết bị và kiểm soát tiến độ tổng thể.

Doanh nghiệp kiến nghị Bộ Xây dựng phối hợp các địa phương đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật và hoàn tất bàn giao phần diện tích 20,6ha còn vướng trong tháng 7/2026.

Thiếu hụt nghiêm trọng nguồn cát và đá

Về vật liệu, dự án cần khoảng 3,7 triệu m³ cát và 3 triệu m³ đá, nhưng đến nay mới tập kết được khoảng 150.000 m³ cát, chủ yếu từ nguồn nhập khẩu thương mại của Campuchia. Đối với đá xây dựng, dự án đã được phân khai khoảng 1 triệu m³ từ các mỏ tại Đồng Nai và TPHCM.

Để giải quyết bài toán vật liệu, doanh nghiệp kiến nghị các địa phương có nguồn tài nguyên như Vĩnh Long và Đồng Tháp đẩy nhanh việc cấp mỏ trực tiếp cho nhà thầu theo cơ chế đặc thù tại Nghị quyết 66.4/NQ-CP. Đồng thời, các địa phương cần kịp thời công bố giá vật liệu, nhiên liệu s��t với diễn biến thị trường để tránh biến động bất thường ảnh hưởng đến chi phí và tiến độ thi công.

Bộ trưởng yêu cầu xử lý dứt điểm, không để chậm tiến độ

Tại buổi kiểm tra, Bộ trưởng Trần Hồng Minh biểu dương Tập đoàn Đèo Cả và các đơn vị tham gia dự án đã nỗ lực vượt qua nhiều khó khăn, nhanh chóng tổ chức thi công và đạt sản lượng tích cực trong thời gian ngắn. Ông đánh giá cao quyết tâm của nhà đầu tư khi triển khai dự án PPP hoàn toàn bằng vốn doanh nghiệp, góp phần hiện thực hóa chủ trương phát triển kinh tế tư nhân theo tinh thần Nghị quyết 68 của Trung ương.

Bộ trưởng yêu cầu Cục Đường bộ Việt Nam và các đơn vị liên quan làm việc quyết liệt với các địa phương, coi giải phóng mặt bằng là yếu tố then chốt cần được giải quyết dứt điểm. Đối với vật liệu, ông đánh giá cao sự chủ động dự trữ từ sớm của doanh nghiệp và yêu cầu các đơn vị thi công vừa tổ chức thi công, vừa chủ động tập kết cát, đá để đảm bảo nguồn cung liên tục.

Về kỹ thuật, Bộ trưởng lưu ý điều kiện nền đất yếu đặc trưng của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long có thể gây chênh lệch lún giữa tuyến đường cũ và tuyến mở rộng, cần được đặc biệt quan tâm. Ông đánh giá cao việc áp dụng công nghệ cọc xi măng đất CDM trong xử lý nền đất yếu, coi đây là giải pháp quan trọng góp phần nâng cao chất lượng và đẩy nhanh tiến độ.

Tiên phong ứng dụng công nghệ số, tiết kiệm 167 tỷ đồng

Một trong những điểm được Bộ trưởng đặc biệt đánh giá cao là mô hình ứng dụng công nghệ số mà Tập đoàn Đèo Cả triển khai tại dự án, hướng tới hình thành mô hình "cao tốc số".

Cụ thể, dự án đang triển khai nền tảng quản lý số tích hợp môi trường dữ liệu chung (CDE), mô hình thông tin công trình (BIM) và công nghệ bản sao số (Digital Twin). Toàn bộ dữ liệu về tiến độ, chất lượng, khối lượng, hồ sơ nghiệm thu, nhân sự, thiết bị, an toàn lao động và thanh toán được hợp nhất trên một hệ thống tập trung, cập nhật và truy xuất theo thời gian thực.

Theo tính toán của doanh nghiệp, khi triển khai đầy đủ trong giai đoạn thi công 24 tháng, hệ thống số hóa có thể tinh giản khoảng 122 nhân sự gián tiếp, tối ưu khoảng 10% thời gian chờ của máy móc và giảm khoảng 60% chi phí in ấn, lưu trữ hồ sơ giấy. Tổng giá trị tiết kiệm ước tính khoảng 167 tỷ đồng.

"167 tỷ đồng là con số rất lớn, có thể xây dựng được một trường đại học hoặc làm thêm hàng cây số đường giao thông", Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhấn mạnh.

Trên cơ sở đó, Bộ trưởng đề nghị đưa tiêu chí ứng dụng công nghệ số vào công tác chấm thầu, ưu tiên các nhà thầu có năng lực thực chất, hạn chế tình trạng làm hình thức. Ông cũng giao Thứ trưởng Phạm Minh Hà chỉ đạo xây dựng đề tài khoa học về mô hình ứng dụng công nghệ số tại dự án này, với sự phối hợp giữa Trường Đại học Giao thông vận tải TPHCM, Tập đoàn Đèo Cả và các doanh nghiệp liên quan, nhằm chuẩn hóa và từng bước nhân rộng mô hình trong các dự án hạ tầng giao thông thời gian tới.

Theo CafeF, Dân Trí, Tuổi Trẻ, VnExpress