Những điểm chính
- Nghị định 252 quy định cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh nếu nợ thuế từ 50 triệu đồng trở lên và quá hạn 120 ngày; doanh nghiệp từ 500 triệu đồng trở lên.
- Khoảng 963.500 người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký nhưng vẫn nợ thuế, tổng nợ khoảng 32.130 tỷ đồng (gồm 325.500 doanh nghiệp và 638.000 hộ kinh doanh).
- Điểm mới: Người nợ thuế không cần trả hết mà chỉ cần nộp đủ để số nợ xuống dưới ngưỡng 50 triệu (cá nhân) hoặc 500 triệu (doanh nghiệp) là được hủy tạm hoãn xuất cảnh.
- Giá kim cương giảm khoảng 60% trong hai năm gần đây; theo thống kê nước ngoài, từ 2022-2025 kim cương tự nhiên 1 carat giảm 26%, kim cương nhân tạo giảm 74%.
- Ngày 2-7, Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố 22 bị can trong đường dây buôn lậu hơn 28.000 viên kim cương từ Hồng Kông về Việt Nam, tổng doanh thu khoảng 280 tỷ đồng.
Hai vấn đề nổi bật trong tuần: Chính phủ ban hành quy định mới về tạm hoãn xuất cảnh với người nợ thuế, và thị trường kim cương tiếp tục chao đảo khi giá giảm mạnh, niềm tin người tiêu dùng lung lay.
Nghị định 252: Những thay đổi về tạm hoãn xuất cảnh khi nợ thuế
Chính phủ vừa ban hành Nghị định 252 quy định chi tiết thi hành Luật Quản lý thuế, trong đó có nhiều điều chỉnh quan trọng về biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế còn nợ thuế, có hiệu lực từ ngày 1-7.
Ngưỡng nợ thuế và thời gian quá hạn
- Cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh nếu nợ thuế từ 50 triệu đồng trở lên và đã quá hạn nộp 120 ngày.
- Doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã nợ thuế từ 500 triệu đồng trở lên quá hạn 120 ngày - chủ sở hữu hưởng lợi hoặc người đại diện theo pháp luật cũng bị áp dụng biện pháp này.
- Người nước ngoài còn nợ thuế quá hạn, công dân Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài mà chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế cũng nằm trong diện bị tạm hoãn.
Trường hợp bỏ địa chỉ kinh doanh
Riêng với các cá nhân kinh doanh, hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp bị cơ quan thuế xác định có nợ thuế nhưng không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký: nếu sau 120 ngày kể từ ngày nhận thông báo mà không làm thủ tục khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, chủ sở hữu hưởng lợi hoặc người đại diện theo pháp luật sẽ bị tạm hoãn xuất cảnh. Nghị định không quy định ngưỡng nợ tối thiểu cho nhóm này, nhưng thời gian chờ được kéo dài từ 90 ngày lên 120 ngày so với quy định cũ.
Theo cơ quan thuế, việc kéo dài thêm 30 ngày nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh có thêm thời gian khắc phục vi phạm trước khi bị áp dụng biện pháp hành chính.
Bức tranh nợ thuế: Gần 1 triệu trường hợp bỏ địa chỉ vẫn còn nợ
Theo số liệu của Bộ Tài chính, hiện có khoảng 963.500 người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký nhưng vẫn còn nợ thuế, gồm 325.500 doanh nghiệp và 638.000 hộ kinh doanh. Tổng số nợ lên tới khoảng 32.130 tỷ đồng. Trong đó, gần một nửa số trường hợp có số nợ từ 1 triệu đồng trở lên, song nhóm này chiếm hơn 99% tổng số tiền nợ.
Điểm mới: Không cần trả hết nợ mới được gỡ lệnh hoãn xuất cảnh
Một thay đổi đáng chú ý là người nộp thuế không cần phải trả toàn bộ khoản nợ mới được hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh - khác hoàn toàn với quy định trước đây. Cụ thể, cơ quan thuế sẽ hủy bỏ biện pháp khi số nợ còn lại xuống dưới 50 triệu đồng (với cá nhân, hộ kinh doanh) hoặc dưới 500 triệu đồng (với doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã).
Ví dụ, một doanh nghiệp đang nợ đúng 500 triệu đồng và người đại diện pháp luật bị tạm hoãn xuất cảnh, chỉ cần nộp thêm 1 triệu đồng để số nợ xuống dưới ngưỡng là có thể được hủy lệnh.
Theo đại diện Cục Thuế, ngay khi người nộp thuế đáp ứng đủ điều kiện, cơ quan thuế sẽ ban hành thông báo hủy bỏ và gửi ngay cho cơ quan quản lý xuất nhập cảnh - rút ngắn đáng kể so với mức tối đa 24 giờ làm việc trước đây. Cục Thuế khuyến nghị người nộp thuế thường xuyên kiểm tra tình trạng nghĩa vụ thuế và tình trạng tạm hoãn xuất cảnh trên các ứng dụng, cổng thông tin điện tử của ngành thuế.
Thị trường kim cương: Giá lao dốc, niềm tin lung lay
Giá giảm gần 60% trong hai năm
Thị trường kim cương đang trải qua giai đoạn khủng hoảng chưa từng có. Theo ông Nguyễn Ngọc Trọng, Giám đốc Công ty vàng Đối tác mới, chỉ trong hai năm gần đây, giá kim cương đã giảm khoảng 60%. Cụ thể, một viên kim cương kích thước 3,6 ly từng có giá 450 USD nay chỉ còn 220 USD; viên 4,5 ly giảm từ 1.300 USD xuống khoảng 550-570 USD; viên 5,4 ly từ 3.200 USD nay còn 1.300-1.600 USD. Trên thị trường trong nước, một viên trước đây giá 100 triệu đồng nay chỉ còn hơn 40 triệu đồng.
Theo thống kê của một tổ chức nước ngoài, từ năm 2022 đến 2025, kim cương tự nhiên 1 carat giảm 26%, còn kim cương nhân tạo giảm tới 74%.
Kim cương nhân tạo và bài toán nguồn cung
Nguyên nhân chính khiến kim cương tự nhiên mất sức hút là sự bùng nổ của kim cương nhân tạo. Đặc biệt trong năm 2025, khi Trung Quốc đẩy mạnh sản xuất kim cương nhân tạo, giá của loại đá quý này càng giảm sâu hơn, làm lung lay niềm tin lâu năm của người tiêu dùng vào giá trị "vĩnh cửu" của kim cương.
"Mua giá cao, bán rẻ bèo": Nỗi lo của người tiêu dùng
Nhiều người từng mua kim cương với kỳ vọng giữ giá trị hoặc sinh lời nay rơi vào cảnh tiến thoái lưỡng nan. Chị Nguyễn Nhung (TP.HCM) cho biết năm 2008 bỏ ra 260 triệu đồng mua nhẫn kim cương thay vì mua vàng - một quyết định mà nay chị hối tiếc, khi cửa hàng đã đóng cửa và các nơi khác không chịu mua lại hoặc thu mua với giá rất thấp. Chị tính toán nếu số tiền đó mua vàng thì nay có thể trị giá khoảng 1 tỷ đồng.
Một trường hợp khác là chị L.H.A, một doanh nhân, từng mua kim cương từ thương hiệu uy tín với cam kết mua lại 92-97% giá bán. Đến thời điểm cần bán, cửa hàng đã đóng cửa, chủ sang định cư ở nước ngoài. Các cửa hàng khác không mua vì không phải sản phẩm của họ; nơi chấp nhận mua thì chỉ trả 50-60% giá trị ban đầu. Chị L.H.A chia sẻ: "Kim cương là tài sản có giá trị nhưng là giá trị sử dụng, thẩm mỹ và giá trị thị trường không phải lúc nào cũng giống nhau. Nếu xem kim cương như một kênh đầu tư hay một tài sản có thể dễ dàng chuyển đổi thành tiền mặt bất cứ lúc nào, thì cần tìm hiểu thật kỹ về thị trường mua lại trước khi quyết định".
Vụ buôn lậu kim cương xuyên quốc gia gây chấn động
Bên cạnh đà giảm giá, thị trường kim cương càng thêm chao đảo khi ngày 2-7, Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố vụ án buôn bán kim cương xuyên quốc gia trái phép, khởi tố 22 bị can. Trong số này có bị can Đặng Ngọc Thảo (52 tuổi, ngụ P.Bình Thạnh, TP.HCM), nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV giám định PNJ (P-Lab). Đường dây thu mua kim cương từ Ấn Độ, tập kết tại Hồng Kông rồi đưa vào Việt Nam tiêu thụ. Từ năm 2024 đến khi bị bắt, đường dây thực hiện 141 lần vận chuyển, đưa hơn 28.000 viên kim cương từ Hồng Kông về Việt Nam, tổng doanh thu khoảng 280 tỷ đồng - vụ buôn lậu kim cương lớn nhất từ trước đến nay.
Giấy kiểm định: Không phải bảo đảm tuyệt đối
Ông Nguyễn Văn Dưng, Chủ tịch Hội Mỹ nghệ kim hoàn TP.HCM, cho biết kim cương thường có giấy kiểm định của Viện Ngọc học quốc tế GIA, nhưng giấy GIA có thể bị sửa hoặc nhân bản. Vì vậy, người tiêu dùng Việt Nam thực tế thiếu niềm tin, cần thêm "giấy khai sinh" từ doanh nghiệp bán hàng trong nước. Một số đơn vị hiện bổ sung giấy nhập khẩu bên cạnh 2 giấy chứng nhận quốc tế và trong nước nhằm tăng sự tin tưởng cho khách hàng.
Câu hỏi thường gặp
Nợ thuế bao nhiêu thì bị tạm hoãn xuất cảnh theo quy định mới từ 1-7?
Theo Nghị định 252, cá nhân kinh doanh và chủ hộ kinh doanh bị tạm hoãn xuất cảnh nếu nợ thuế từ 50 triệu đồng trở lên và quá hạn 120 ngày. Với doanh nghiệp, hợp tác xã, mức nợ là từ 500 triệu đồng trở lên quá hạn 120 ngày.
Cần trả hết nợ thuế mới được hủy tạm hoãn xuất cảnh không?
Không. Theo Nghị định 252, người nộp thuế chỉ cần nộp đủ để số nợ còn lại xuống dưới ngưỡng 50 triệu đồng (cá nhân, hộ kinh doanh) hoặc dưới 500 triệu đồng (doanh nghiệp) là được hủy bỏ biện pháp tạm hoãn xuất cảnh.
Tại sao giá kim cương giảm mạnh trong những năm gần đây?
Nguyên nhân chính là sự bùng nổ của kim cương nhân tạo, đặc biệt Trung Quốc đẩy mạnh sản xuất trong năm 2025, khiến giá kim cương nhân tạo giảm tới 74% từ 2022-2025 và kéo giá kim cương tự nhiên giảm theo.
Vụ buôn lậu kim cương lớn nhất Việt Nam gần đây là vụ nào?
Ngày 2-7, Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố 22 bị can trong đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia, trong đó có nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV giám định PNJ. Đường dây đã thực hiện 141 lần vận chuyển hơn 28.000 viên kim cương từ Hồng Kông về Việt Nam, tổng doanh thu khoảng 280 tỷ đồng.
Theo Tuổi Trẻ, Thanh Niên, VietnamNet, VnExpress, CafeF, Dân Trí
