Những điểm chính
- Từ ngày 1-7-2026, các cơ sở kinh doanh phát nhạc phục vụ khách như quán cà phê, nhà hàng, karaoke, khách sạn đều phải trả phí bản quyền âm nhạc theo quy định pháp luật.
- Công thức tính phí: Phí bản quyền nhạc 1 năm = Mức lương cơ sở x Hệ số điều chỉnh, dựa trên diện tích, loại hình và phân loại đô thị.
- Quán cà phê dưới 15m² chỉ đóng khoảng 885.500 đồng/năm; nhà hàng đến 50m² phải nộp khoảng 5.060.000 đồng/năm - chênh lệch gần 6 lần.
- Anh Trần Thế Hiển, chủ quán cà phê 1.000m² tại Gò Vấp, ước tính phải trả gần 50 triệu đồng/năm tiền bản quyền nhạc.
- Chuỗi Bread Talks dù đã ký hợp đồng bản quyền hợp lệ vẫn liên tục nhận được thông báo yêu cầu làm rõ, do cơ chế phối hợp giữa các đơn vị quản lý chưa đồng bộ.
Từ ngày 1-7-2026, tất cả cơ sở kinh doanh có phát nhạc phục vụ khách - từ quán cà phê, nhà hàng, khách sạn, quán bar, karaoke cho đến trung tâm thương mại - đều bắt buộc phải trả tiền bản quyền âm nhạc theo quy định pháp luật. Dù thời hạn đang đến gần, phần lớn chủ hàng quán vẫn lúng túng trước những thông tin còn rất mơ hồ về loại phí này.
Chủ quán bất ngờ khi tính ra con số thực tế
Anh Trần Thế Hiển, chủ một quán cà phê trên đường Phan Văn Trị (phường Gò Vấp, TP.HCM), cho biết từ trước đến nay vẫn mở nhạc qua YouTube như thông lệ của nhiều cơ sở nhỏ và chưa từng tìm hiểu kỹ về nghĩa vụ bản quyền. Khi biết phí được tính dựa trên công thức kết hợp giữa mức lương cơ sở và hệ số điều chỉnh theo diện tích, anh không khỏi giật mình. Với diện tích mặt bằng khoảng 1.000m², mức phí bản quyền nhạc anh phải trả có thể lên gần 50 triệu đồng mỗi năm.
"Trong bối cảnh ngành F&B vẫn chịu sức ép chi phí nguyên liệu, mặt bằng và sức mua của người tiêu dùng chưa phục hồi hoàn toàn, việc gánh thêm một khoản chi cố định mỗi năm khiến chúng tôi khó cân đối dòng tiền. Nếu mức phí áp dụng đồng loạt theo diện tích sàn, đây sẽ là gánh nặng lớn cho các mô hình không gian rộng nhưng hiệu quả khai thác doanh thu thực tế chưa tương xứng", anh Hiển chia sẻ.
Một vướng mắc khác mà nhiều chủ quán phản ánh là việc tính phí dựa trên tổng diện tích sàn, bao gồm cả các khu vực như kho hàng, phòng kỹ thuật hay nhà vệ sinh - những không gian hoàn toàn không liên quan đến việc khách thưởng thức âm nhạc.
Thiếu hướng dẫn, nhiều nơi "không biết đóng cho ai"
Không chỉ lo về số tiền phải bỏ ra, điều khiến giới kinh doanh bức xúc hơn là sự vắng mặt của các hướng dẫn cụ thể từ cơ quan chức năng. Anh Hiển cho biết chưa từng nhận được bất kỳ thông báo nào về quy trình thực hiện, đơn vị có thẩm quyền thu phí, hay cách phân biệt giữa dùng tài khoản cá nhân với phát nhạc thương mại.
Một chủ quán cà phê trên đường Lâm Văn Bền (phường Tân Hưng, TP.HCM) cũng bày tỏ tâm trạng tương tự. Quán chỉ phát nhạc nền nhẹ nhàng tạo không khí, chưa từng có đơn vị nào đến tư vấn hay hướng dẫn về việc xin cấp phép sử dụng nhạc trong môi trường kinh doanh.
"Khi nghe thông tin chi phí tính theo diện tích và gắn với mức lương cơ sở, chúng tôi lo ngại hơn là chuẩn bị. Điều khiến tôi băn khoăn không chỉ là số tiền phải đóng, mà quan trọng là đóng cho ai, phạm vi nào được tính và nếu mình đã trả tiền thuê bao định kỳ cho các nền tảng trực tuyến thì có được xem là hợp lệ hay chưa", vị chủ quán này nói.
Ngay cả doanh nghiệp đã thực hiện đúng nghĩa vụ cũng gặp rắc rối. Ông Nguyễn Phúc Hưng, Phó giám đốc vận hành chuỗi cửa hàng bánh Bread Talks, cho biết hệ thống đã ký hợp đồng bản quyền qua một đối tác hợp pháp, nhưng vẫn liên tục nhận được email, công văn yêu cầu làm rõ về việc sử dụng nhạc chưa được cấp phép.
"Đội ngũ chúng tôi rất băn khoăn về cơ chế phối hợp và chia sẻ thông tin giữa các đơn vị quản lý, khai thác bản quyền vẫn chưa thực sự đồng bộ. Đồng thời việc này cũng gây mất thời gian cho doanh nghiệp trong việc giải trình, dù doanh nghiệp đã thực hiện đúng nghĩa vụ của mình", ông Hưng nói.
Công thức tính phí theo luật: Không "cào bằng"
Theo luật sư Phan Vũ Tuấn - Văn phòng luật sư PhanLaw, pháp luật hiện hành quy định công thức tính phí bản quyền rõ ràng tại nghị định của Chính phủ về thi hành Luật Sở hữu trí tuệ liên quan đến quyền tác giả và quyền liên quan. Công thức cụ thể như sau:
Phí bản quyền nhạc 1 năm = Mức lương cơ sở x Hệ số điều chỉnh
Hệ số điều chỉnh được xác định dựa trên diện tích, loại hình dịch vụ và phân loại đô thị, đảm bảo tính tỉ lệ thuận với quy mô kinh doanh. Bảng dưới đây minh họa sự khác biệt giữa các mức phí:
| Loại hình | Diện tích | Hệ số điều chỉnh | Phí/năm (lương cơ sở 2.530.000đ) | Phí/tháng (ước tính) |
|---|---|---|---|---|
| Quán cà phê bình dân / ki ốt vỉa hè | Dưới 15m² | 0,35 | ~885.500 đồng | ~74.000 đồng |
| Nhà hàng ăn uống | Đến 50m² | 2,0 | ~5.060.000 đồng | ~422.000 đồng |
Sự chênh lệch gần 6 lần giữa hai mức phí trên cho thấy biểu phí không áp dụng kiểu đồng đều, mà phân bậc theo khả năng sinh lời thực tế của từng cơ sở. Tuy nhiên, với những quán có diện tích lớn nhưng hiệu suất khai thác chưa cao, gánh nặng tài chính vẫn là bài toán cần tính kỹ.
Doanh nghiệp kiến nghị cơ chế thực thi linh hoạt
Nhiều hộ kinh doanh nhỏ và doanh nghiệp vừa kiến nghị cơ quan quản lý cần xây dựng cơ chế thực thi bản quyền nhạc dễ tiếp cận hơn. Cụ thể, họ mong muốn có các gói phí linh hoạt theo tháng hoặc theo năm, danh mục tác phẩm được công bố minh bạch, cùng lộ trình triển khai rõ ràng để các cơ sở có đủ thời gian chuẩn bị và thích ứng trước khi quy định chính thức có hiệu lực vào tháng 7-2026.
Câu hỏi thường gặp
Từ khi nào hàng quán phải trả phí bản quyền âm nhạc?
Từ ngày 1-7-2026, tất cả cơ sở kinh doanh phát nhạc phục vụ khách hàng đều phải trả tiền bản quyền âm nhạc theo quy định pháp luật.
Phí bản quyền nhạc tính như thế nào?
Công thức tính: Phí bản quyền 1 năm = Mức lương cơ sở x Hệ số điều chỉnh. Hệ số này phụ thuộc vào diện tích kinh doanh, loại hình dịch vụ và phân loại đô thị.
Quán cà phê nhỏ phải trả bao nhiêu tiền bản quyền nhạc mỗi năm?
Quán cà phê bình dân hoặc ki ốt vỉa hè dưới 15m² áp hệ số 0,35, tương đương khoảng 885.500 đồng/năm (chưa tới 74.000 đồng/tháng) với mức lương cơ sở hiện hành 2.530.000 đồng.
Trả tiền thuê bao Spotify hay YouTube có được tính là đã hợp lệ về bản quyền nhạc thương mại không?
Đây là điểm mà nhiều chủ quán đang thắc mắc nhưng chưa có hướng dẫn rõ ràng từ cơ quan chức năng. Một chủ quán tại TP.HCM cho biết chưa biết liệu phí thuê bao nền tảng trực tuyến có được xem là hợp lệ cho mục đích thương mại hay không.
Theo Tuổi Trẻ
